Category: Kiwon Lafiya

Mun samar da wannan ɓangaren ne domin koyar da ilimin yadda ake kula da lafiya a cikin harshen Hausa a sauƙaƙe. Za ku iya kai wa gare su ta hanyar amfani da kwamfutoci ko wayoyin hanu.

wikiHausa ta kowa ce. Kowa zai iya taimakawa da ilimi ko gyara. Bugu da ƙari, kowa na iya amfani da wannan kafa domin koya ko koyarwa.

  • Abubuwa Da Ya Kamata Mace Ta Kiyaye Lokacin Al’ada

    Abubuwa Da Ya Kamata Mace Ta Kiyaye Lokacin Al’ada

    • A kiyaye barin audiga (pad) ta dade a jiki,koda ba jinin  ta kiyaye amfani da da ruwan kankara ko ruwan sanyi lokacin al’ada sabida amfani da ruwan kankara yakan sa jini ya daskare a mahaifa bazai fita gabaki daya ba,bayan shekaru 5 zuwa 10 sai yakawo ciwon daji na mahaifa
    • Ta kiyaye saka shampoo a kanta lokacin al’ada sabida a wannan lokacin kofar gashi a bude take kuma shigan shampoo kofar gashi yana kawo ciwon kai mai tsanani.
    • Ba’aso mace tayi amfani da gurji (cucumber) lokocin al’ada sabida akwai sinadarai a jikinta wanda zai iya hana jinin yafita gabaki daya,wanda daga karshe zai kawo ciwon daji na mahaifa.
    • Koda wasa kada kiyarda a daki cikin ki,kuma ki kiyaye duk abinda zai daki cikinki sabida dukan ciki a wannan lokocin zaijiwa mahaifa rauni wanda daga karshe zai zama ciwon daji, kuma yana kawo aman jini lokoci guda.
    • A kiyaye amfani da  gishiri mai yawa amfani da gishiri (manda) dayawa yana kawo yawan zubar da jini kuma yakan sa ruwa ya taru a mahaifa.
    • A kiyaye amfani da ƙwaƙwa (coconut) lokacin al’ada sabida tana tsananta alamomin al’ada kamar ciwon ciki da sauran su.
    • A kiyaye amfani da barasa (giya) lokacin al’ada duk da bincike ya nuna tana rage radadi lokacin al’ada,to akwai matsaloli dayawa da zai iya kamuwa da su sosai kada ayarda abar pad a jikinki samada awa 3-4 lokacin al’ada.
    • A kiyaye amfani da tabar sigari,dukkan mu munsani tabar sigari tana da illa ga lafiyar jikinmu bayan haka bincike ya nuna amfani da tai lokacin al’ada tana saka alamomin suyi tsanani.

    Abubuwa Wanda Ake Tunanin Za Su Iya Kawo Jinkirin Al’ada:

    •  Juna Biyu
    • Shayarwa
    • Shigan ƙwayar cuta
    • Magungunan tazarar haihuwa
    • kunburin kwan mace (ovarian cyst)
    • Rashin kwanciyar hankali (Stress)
    • Motsa jiki mai ta da hanakali.
    • Rashin samun lafiyaiyan abinci da isheshshen
    • Cututtuka kamar zazzabin typhoid.
    • Matsalar sinadaran hormones.
    • Magunguna irinsu maganin cancer.

    Domin karanta Yadda Za Ki San Kanki Kafin Ki Yi Aure Danna nan

  • Matsalar Zubar Yawun Bacci

    Matsalar Zubar Yawun Bacci

    Wannan al’amari ya kasu nau’i biyu, akwai wanda a iya cewa larura ce ke haddasa shi, akwai wanda kuma lafiya lau yakan faru babu larura.

    Wanda yake ba na larura ba shi ne wanda yake ba kullum kullum ake samun kai cikin fitar sa ba, kurum yanayi ne na gari ko gurin ƙwanciya ya yi tasirin fitar sa, kamar an yi ruwan sama gari ya ɗau sanyi, iska amintacciya na kaɗawa, kun ga wannan daɗin barci ne ya jawo shi ba rashin lafiya ba ne.

    Hakazalik akwai mutane da dama waɗanda wata halayyar salon ƙwanciyarsu ke jawo wa, wato wanda za ga ka suna bacci amma baki a buɗe hanhai maimakon a rufe, kuma su suka fi samun wannan matsala ta jiƙa matashin kai ka ji har ɗoyi yake saboda bacteria ɗin da ke cikin bakunan mu da tarin kemikals, musamman mutane masu ƙiba. 

    Domin karanta Cewa Uwa Za ta Iya Samun Juna Biyu Bayan Sati Shida Da Haihuwa Danna nan

    Su waɗanda ke rufe baki lokacin bacci ko miyau ya taru hadiye shi suke ko sun sani ko ba su sani ba, domin a lokacin bacci hatta numfashi da haɗiya, da duk sauran ayyukan da ke gudana ƙwaƙwalwa ce ke ɗaukar nauyinsu ba tare da mun sani ba, Su kuma waɗanda ke sakin baki buɗe miyau ɗin gangarowa yake ba tare da sun sani ba wannan shi ne  bambancin.

    Akwai kuma wanda larura ne, ta yiwu wasu magunguna suke sha da ke sa su rasa control ɗin miyau ɗin, kamar magunguna irin na cutar farfaɗiya, depression, anxiety, ko larurar taɓuwar ƙwaƙwalwa, wanda idan mutum na shan irin su wani zai iya samun yawan taruwar miyau a bakinsa.

    Sai Kuma cuttukan dakan shafi baki da haƙora, kamar ƙuraje, laurorin tonsils, ko kuma rashin tsaftar haƙora baki ɗaya, domin koda kana brush idan ba ka iya yinsa yadda ya dace ba ba za ka daina fuskantar matsalar ba, yayin brush har harshe ake haɗawa ba iya haƙora ba, haka kuma akwai salon yadda ake goga brushes ɗin da duk sai an koya. 

    Domin karanta bayani akan Larurar Sarƙewar Numfashi Da Ake Kira (Asthma) Danna nan

    Illa iyaka duk wannan dai dama yana faruwa ne yayin bacci, babbar matsalar ita ce idan babban mutum na yawan samun dalalar miyau a farke ba lokacin bacci ba, amma ko shi wannan a ƙananan yara wannan ba matsala ba ce, domin su ko a farke suna dalalar da miyau, musamman a watannin da suka fara fitar haƙora.

    Matakan Da Ya Dace A Ɗauka Su ne: 

    1. Yawan goge baki kafin a kwanta da man goge haƙora ko asuwaki, yayin kwanciya da bayan an farka, hakan zai iya rage ƙarfin yawan yadda sinadaran bakin ke sarrafa miyau ɗin, kuma ya rage zubar sa.
    2. Canza yanayin salon kwanciya wato “sleeping position”maimakon kwanciya a hannu hagu ko dama, ko kuma ruf da ciki, ya zamto mutum ya komo yana kwanciya akan bayansa, wato fuskarsa na kallon sama, sannan ya sami pillow yasa ƙasan gwiwoyin ƙafarsa domin cikinsa ya yi relaxing, uwa uba magance larurar mura domin wasu toshewar hanci ke haddasa musu hakan. 
    3. Amfani da pillow madaidaici wajen ta-da kai, hakan na taimakawa, kuma ake kula da tsaftar rigar pillow ɗin da ta zanin gado, a ƙalla duk sati a canza wata ko a cire pillow da zanin gadon a wanke su, har turare a koyi shafawa jikin pillow, ko zanin gado yana inganta bacci. 
    4. Riƙa shan wadataccen ruwa kowanne yini, wato ya zamto kana shan ruwa yadda ya kamata a ƙalla kofi 5 zuwa 12 a yini, ka zamo hydrated, kuma ake wanka kafin a kwanta tare da sanya tufafin me laushi a jika mara nauyi.
    5. Idan duk hakan ya ci tura toh sai a riƙa amfani da takunkumin baki yayin kwanciya bacci wato “Mouth guard” da in an ga masana a fannin lafiyar haƙora “Dentist” suke dubawa su ba mutum shawarar neman dai-dai da bakin sa. 
    6. A wasu matsalar munsharin bacci tare da gurnani wato sleep apnea wanda galibi a masu ƙiba ko teɓa ko mashayan taɓa sigari hakan ya fi faruwa dole su yi ƙoƙarin rage nauyi da ƙiba, me shan taba ya yi ƙoƙarin bari domin irin wannan munsharin na sanya kasala lokutan da gari ya waye mutum ke aikin yau da kullum wanda wannan yawan amma da kasalar na haddasa wannan zubar miyau ɗin yayin bacci. 
    7. Magance matsalar ƙwarnafi wacce ita ma na taka rawa wato GE Reflux, wanda hakan ne ke sanya mutum ya riƙa jin kamar wani abu ya kakare ko ya tsaya masa a wuya na lump, amma ba komai ɗin ba ne kurum sphincter ɗin maƙogoro ce ta tsuke, magance wannan zai sa mutum ba zai ke buƙatar  buɗe baki ba wajen bacci, wanda galibi magungunan ciwon ulcer ne ke magance wannan matsalar. 
    8. Matakin shan magani, bayan abin ya ci tura an je an ga likita an tabbatar babu mura ko ƙwarnafi, ko matsalar ƙiba ko munshari, to akwai rukunin magunguna da akan ɗora mutum ya riƙa sha, akan sami sauƙi sosai. Sannan idan ma akwai wata larurar a baki akan haɗa duk ai maganin ta, musamman rashin wankin baki, duk wata shida ya dace a je a yi Mouth scaling and polish, a lalace ka riƙa yi duk shekara, wannan ya sha bamban da teeth brush, ko kana wanke haƙora da makilin hakan bai hana ka buƙatar scaling, kai da kanka za ka ji bakin ya ƙara santsi da daɗi, Infact kama fi jin taste ɗin komai ya ƙaru.
    9. Abu na ƙarshe still akwai wani mai da akan sayar a super market da guraren sai da kayayyaki irin wannan da akan kira “EUCALYPTUS OIL”  ni da Hausa ban san sunansa ba. Amma dai kamar bishiyar ce ake ce mata dogon yaro! Wata me tsayi da ake falwaya da ita, to idan aka samo man aka ɗiga a jikin auduga sai a sa a kafar hanci a shaƙe shi har ya ratsa kai, haka za a yi a kowacce kafar hanci koda sau biyu a yini, insha Allahu shi ma yana magance matsalar, wasu ma ganyen suke tafasawa su riƙa sha kuma su kurkure baki tare da sirace da shi.

    Domin karanta bayani akan Idan Ka ji Tamkar Wani Abu Ya Tsaya Maka A Maƙoshi [Lump Sensation In Throat ] Danna nan

    Edita:@rumasau-kallamu

     

  • Nakan Ji Tamkar Wani Abu Ya Tsayamun A Maƙoshi [Lump Sensation In Throat ]

    Nakan Ji Tamkar Wani Abu Ya Tsayamun A Maƙoshi [Lump Sensation In Throat ]

    Wannan yanayin shi ake kira “Globus Historikus”wato ko yaushe mutum ya riƙa jin kamar ya haɗiyi wani abu amma ya kakare masa a maƙogoro yaƙi ya tsirga,duk irin kokarin da zai na ya daina ji yayi amma abin ya kafe.

    Abubuwa da dama kan jawo haka musamman a yau da  damuwa da halin matsi su kaiwa mutane yawa,ɓacin rai da fargaba sune kan gaba wajen jawo haka, gami da yawan tuna abubuwa marasa daɗi da suka ko suke faruwa da mutum.

    Hakan kan faru ne inya zamanto tsokokin maƙoshin na harbawa akan kansu wato ‘Voluntarily’ me makon su jira umarni daga mutum ya ƙudurci hakan wato ‘involuntary’ wanda wannan voluntary ɗin abu ne da bai dace suyi ba,don haka in suka tsuƙe wato contractions sai mutum ya riƙa jin wannan abin saboda stress.

    Hakazalika wasu dalilan da ba wannan kansa arika jin wannan yanayin na tokarewar abu a maƙoshi kamar; matsalar ƙurji jikin ƙashin mukamiƙi (ostiyofayit) wanda ke danne maƙoshin, ko kuma ya zamto dalilin wani ɓarawo ƙwaroron bututu na wucewa abinci da ya haifar da rabuwar hanyar maƙogoron gida biyu (dayibatikyula),ko ya zamto matsalar daga matsuƙin maƙogoro na ƙasa take shine ke buɗewa baya tsukuwa dede mutum ke samun matsalar ƙwarnafi ko tasowa acid wanda shike sa jin hakan sakamakon acid din ciki na tasowa ya taɓa sassan magana sai ya haifar da ƙurji agun wato inflammation. 

    Domin karanta Cewa Uwa Zata Iya Samun Juna Biyu Bayan Sati Shida Da Haihuwa Danna nan

    Ko kuma matsalar ta zamo baki ɗaya daga kogunan ƙashin fuskar mutum ne wato (sayunus) wanda kila dalilin mura ƙwayoyin cuta suka shiga suke haddasa harma ciwon kai yayin sallah da in mutum yai ruku’u zai rika jin kamar fuskarsa zata zazzago ta faɗo,ko kila ma ya rika jin numfashin sa ko tusononsa na wari sosai wato Chronic sinusitis,larurar tairoyid gland musamman maƙoƙon wuya shima na iya sawa, ko thyroid cancer

    Haka kuma yana iya kasancewa Ƙarancin sinadaran ƙwarin ƙashi ne ya jawo musamman ‘kalsiyom’ tun ma ba a macen dake shekarun daina haila ba,hakazalika kamar yadda na faɗa abaya cutar damuwa wato depression ko fargaba ‘anxiety’ na daga kan gaba wajen haddasa hakan,sai bayan yan binkice a gane ainishin matsalar bama a maƙogoron take ba,wannan sune ababen da kan jawo haka.

    Abin yi shine da farko mutum yai iya yinsa wajen daina tunawa da abin, kurum yake mance batun sa,da kansa zai tafi,ko ya ƙara da riƙa tauna cingam ko yaushe. 

    Amma in abin yaci tura kuma yana damun mutum toh ya dace aje ga likita a tsaya a duba da kyau,wannan dai matsala ce da ake iya magancewa, likitoci za su haska cikin bakin su tabbatar babu matsalar tonsils wato kumburin wasu abubuwan ganɗa na gefe da gefe,ko canzawar kalar cikin ganɗar da hanƙa.

    Domin karanta bayani akan Larurar Sarƙiwar Numfashi Da Ake Kira (Asthma) Danna nan

    Babban likita ya dace agani in hakurin mutum har ya fara ƙarewa batare da yaji abin ya barsa ba,likitan da akan gani shine ƙwararren likitan kunnuwa,hanci da maƙoshi wato ENT DOCTOR.

    Saboda karamin asibiti ba a cika samun irinsu ba,wanda a karamin asibiti ko ba kowa ne zai fahimci matsalar ba,amma agun ENT ko Inta kama can har hoton wuyan wato X-RAY da Endoscopy a haska cikin ciki duk zasu iya yi su duba agani, gami da sauran gwaje-gwaje.

    Amma dai galibi hakan ba alama bace ta wata babbar matsala don takan tafi da kanta batare da magani ba,har sai in abin yaci tira. 

    Domin bayani akan Gyambon Ƙoda [Pyelonephritis] Danna nan

  • Gyambon Ƙoda [Pyelonephritis]

    Gyambon Ƙoda [Pyelonephritis]

    Ganin kalmar pyelonephritis rubuce a conclusion ɗin mafi yawan scannings musamman na ultrasound abu ne kusan ba ɓaƙo ba,musamman ga mata,akan ga hakan akai-akai.

    Toh saidai da yawa cikin masu turawa ai scanning ɗin musamman ƙananun jami’an lafiya in ankawo basusan irin yaren da ya dace suyiwa mara lafiya bayani dashi ba yadda zai gamsu,ya fahimci larurarsa.

    Na sha samun inda da yawa kurum kancewa mutum gwajinsa ya nuna yana da ciwon ƙoda,wanda a ƙarshe hakan na matuƙar ɗugunzumawa tare da tashin hankalin mai larurar,musamman in yana da masaniya akan illar ciwon ƙoda, alhalin ciwon Sam ba irin wancan na ƙodar bane,laifin name bayanin ne.

    Domin karanta bayani akan Idan Kaji Tamkar Wani Abu Ya Tsayamun A Maƙoshi [Lump Sensation In Throat ] Danna nan

    Da yawa kan zo suce ance suna da ciwon ƙoda,amma kana bincikawa sai ka samu pyelonephritis ne ashe. 

    Ya dace musani fayelonefiritis eh matsala a jikin ƙoda amma ba hausar data dace bane ka fassara sa da cewa me ita na dauke da ciwon ƙoda,wannan kuskure ne babba,domin ba kidney failure bane,shi gyambo ne kurum kamar yadda kake iya jin rauni a hannu ko wani sashi na jiki inka yanke ko ƙone.

    Pyelonephritis matsala ce ta gyambo a jikin koda amma bata riga ta zama ciwon koda ba,domin sai matsala ta shafi nephron inda ake tace fitsari,jini da sauran muhimman jiki ya zamto duk sinadaran jiki sun birki ce sannan ne ya zama ciwon ƙoda.

    Pyelonephritis Yaren Kimiyya Ne Dake Nufin:
    • PYELO= Mara
    • NEPHRO= Ƙoda
    • ITIS= Rauni ko gymabo

    Don haka ahade yana nufin samun rauni ko gyambo a marar ƙodar mutum inda fitsari ke taruwa na ƙarshe kafin ya tsirgo ya biyo bututun mafitsara (ureters) zuwa mafitsara (bladder),wannan shine Ma’anar pyelonephritis. 

    In kuka kalli hoton ƙasan wannan post ɗin,duk zaku gani a rubuce anyi nuni da sunayen kowanne sashi na jikin ƙoɗar, wajen wannan farin shine pelvis,nan ne mahaɗar fitsari kafin ya fara tsirgowa inya taru.

    Kusan fitsari tafe yake da guba wato toxins da zauri saboda abubuwa ne da ƙoda ta tace marasa kyau da jiki baya buƙatarsu,ita kuma mafitsarar da yake fita wato kan azzakarin mu ko yaushe shine ke yin ƙasa in zamuyi fitsari,a wasu ma in halittar mai tsayi ce dab take kamar zata dunguri ƙasa,wani ma sai yasa hannu ya ɗan ɗaga ta,inko toilet din da ake zama ce dama dungurar jikin tukunyar kashin za take yi.

    Toh haka ma a mata su mafitsararsu bata da tsayi irin na maza duk mun san haka,hakan ke nuna babu zurfi tsakanin cikin mafitsarar zuwa waje,kuma haka bai da nisa da duburarsu,wannan yasa wannan kusancin na mafitsararsu da gun tsuguno ba wuya sun kwashi ƙwayoyin cuta,ko kuwa wajen tsarki ai kuskuren taɓo dubura sannan adawo da hannu zuwa farji nan ma na jawo contamination na ƙwayoyin cuta.

    To shi kuma namiji In yazo ya sadu da mace wannan ƙwayoyin cutar na iya bi su shiga ƙwaroron azzakarinsa zuwa mafitsara,haka duk kowa na iya dauka a bandaki mara tsafta ga marasa aure,to wannan ƙwayoyin cutar ne ke shiga ta ƙwaroron mafitsara suje mafitsarar suyi sama zuwa ƙoda,to anan ne suke taruwa insunje marar ƙoɗar sai suyita zagaye cikin fitsari wato supersaturation,har su haifar da rauni su fara zaizaye gurin.

    Wani bun in suka taru har sukan doɗe,su toshe bututun mafitsarar inda kusan fitsari dama ko kamaka yai kaƙi zuwa kayi zata cin jikinka,don haka yau da gobe sai afara jin alamun matsalar kadan-kadan,dama galibi da zafin fitsari akan fara,walau farkon fara fitsari,ko in yaje tsakiya,ko a ƙarshen fitsarin. 

    A Hankali Sai Afara Jin Sauran Alamomin:
    • Zazzaɓi-zazzaɓi saboda ƙwayoyin  cutar dake cikin fitsari
    • Ciwon kuiɓin ciki,daga ƙasan ƙashin haƙarƙari na ƙarshe ta baya
    • Rashin iya kwanciya batare da juye juye ba
    • Tashin zuciya,Jin zafin fitsari ya qaru
    • Fitsari ya riƙa fita kaɗan-kaɗan, da sauransu

    Amma ba duk sai anji wannan ba amma dai galibi dama ciwon kuiɓin cikin kan sa mutane dole suzo asibiti saboda sun fara kasa jure ciwon,ko ansha maganin rage zogi saidai aji sauƙi na dan lokaci.

    Matsalar wani lokacin kanyi wahalar sha’ani,saboda ƙwayoyin cutar dakan bijirewa magani,yana daga matsalar da nake jan hankali a kan mutane su dai na shan magani daka rukunin antibiotics irinsu ampiclox,augmentin,amoxicillin da sauransu domin masu irin wannan halayyar sunfi fuskantar wahalar warkewa saboda bijirewar ƙwayoyin lcutar ga magani.

    Domin karanta Ciwon Yatsan Hannu Na Gaga Cikin Ciwukan Hannu Mafi Raɗaɗin Ciwo Danna nan

    Amma dai ana bada magani akalla na kwana 7 zuwa sati biyu ko uku,ana warkewa tangaran.wannan matsalar bata cika kaiwa ga lalacewar ƙoda saide in halayyar ko in kula din mutum takai matuka wajen ko in kula da gidadanci.

    Kamar yadda gyambo ko a hannu yake In babu kulawa yakan riƙa wari koma hannun ya lalace,to itama inbaka bada kulawa ba to shine zatai wahalar magancewa ko ya kai ga lalata ƙoda baki ɗaya ta kashe ta,amma ba abune da aka fiye gani ba,

    Haka tana wahalar magani ga mutanen da daga fara shan magani sun soma jin sauki ke watsi da magani alhalin basu gama kwanakin da likita ya baka ba… Toh zata iya dawowa matsalar in kwayoyin cutar basu mutu ba. Don haka in ana fama da daya daga cikin alamomin to a nufi likita a binkita.

    Domin karanta Me Ke Jawo Karancin Numfashi Ga Jarirai Bayan An Haifesu Danna nan 

  • Me Ke Jawo Ƙarancin Numfashi Ga Jarirai Bayan An Haife Su

    Me Ke Jawo Ƙarancin Numfashi Ga Jarirai Bayan An Haife Su

    Irin wannan matsala su akan kira da [Birth injuries] wato raunukan haihuwa.

    Sukan samo asali ne ko dai a dalilin:
    • Cystic fibrosis inda gland ɗin da ke Samar da majinar da ke taimakawa da saisaita numfashi ke samun matsala 
    • Ko fuskantar matsalar rashin jini a yayin goyon ciki zuwa lokacin haihuwa 
    • Ko ƙarancin iska yayin da jaririn ya faɗo musamman in ya taho da sauri
    • ko sanadiyyar shigar ƙwayoyin cuta cikin laka (spinal cord) zuwa ga mayanin da ya rufe ƙwaƙwalwa wato (meninges) da akan kira da meningitis (sanƙarau).
    • [Neonatal disorder] 
    • Hakan na faruwa ne ta sanadiyyar rashin samun cikakkiyar kulawa ga mai ɗauke juna biyu, saboda akwai irin abincin da ya kamata mace ta yawaita  amfani da su  a lokacin da take ɗauke da juna biyu
    • Haka kuma akwai wanda bai kamata yawaita amfani da su ba
    • Rashin zuwa Awo akai-akai
    • Saboda yana da kyau macen da ke ɗauke da juna biyu ta ringa zuwa ANC domin duba lafiyarta da na jinjirin da take ɗauke da shi a cikinta. 
    • Rashin samun cikakkiyar kulawa takan haifar da matsala babba a lokacin haihuwa, kuma yana da kyau mu san cewa duk lokacin da mace take da juna biyu garkuwar jikinta tana raguwa saboda {Hormonal inbalance}, wato duk wani hormones nata zai fara yin (hypersecretion) ruɓanya aikinsa.
    • Ko kuma haihuwa a gurin da yake ba cikakkiyar tsafta inda saboda raunin garkuwar jikin jariri ƙwayoyin cuta kan yi wuf su shiga huhunsa su yi ta hayayyafa cikin sekonni su galabaitar da jaririn inda hakan shi kan kai shi ga mutuwa. 
    • Jinkiri: Wani lokacin ma da sakacin matan sai an rasa yadda za a yi ake nufo mu inda tun a gida wani yaron ya riga ya galabaita ya gama cin karo da a lot of birth injuries,ko ya jirkice a ciki ko yayin yunƙurin naƙuda. 

    Shawara

    A gaskiya mun so duk mai juna biyu ta shirya asibitin da za ta je ta haihu musamman mata masu haihuwar fari.

    Domin karanta dalilin da yasa kake jin Kasala A Duk Sanda Nai Jima’i Ko Inzali Danna nan 

  • Na Kan Wuni Cikin Kasala A Duk Sanda Na Yi Jima’i Ko Inzali

    Na Kan Wuni Cikin Kasala A Duk Sanda Na Yi Jima’i Ko Inzali

    Wannan na daga cikin alamomin larurar da muke wa laƙabi da Fost Ogasmik Ilines Sindurom, wato rukunin alamomin matsala da ke biyo bayan inzali.

    Wata matsala ce da wasu rukunin mutane cikin maza ke fuskanta, yadda da zarar sun yi inzali wato releasing ta kai ga maniyyi ya fita a jikinsu walau yayin saduwa da iyali, ko yayin istimna’i, ko kuwa dalilin mafarkin jima’i a sanda suke bacci, da dai duk wata hanya da maniyyi ka iya fitowa a jikin su toh za su sami kansu cikin yanayi na rashin jin daɗin jikinsu a wannan rana har zuwa kwana biyu, ko kwana biyar kai wasu ma har tsawon sati ɗaya cikin rashin daɗi.

    Domin a wasu in su ka yi inzalin nan abin kan biyo musu da alamu irin na me yin mura inda nan take za su fara jin zazzaɓi-zazzaɓi, tsananin kasala, da ƙaiƙayi ko raɗaɗin idanu, wasu harda ciwon kai.

    Domin karanta Alamomin Cancer Danna nan

    Wanda kuma abin kan cigaba har su kasa samun nutsuwa su yi aikin da ke gabansu a wannan lokaci, sam suke rasa concentration, har suma riƙa jin ɓacin rai ko hayaniya ba sa so kusa da su, sai dai duk wannan alamomin za ka same su ka rasa bayan kwana 3 zuwa 7, shikenan mutum zai dawo normal, ba zai ƙara jinsu ba har sai in ya kuma samun fitar maniyyi.

    Wannan al’amarin kansa da yawa cikin irin waɗannan mazajen ƙauracewa jima’i, ba wai don ba su da sha’awa ba, sai don sukan sami kansu a halin rashin daɗin jiki, amma haka in ka kalle su lfy ƙalau surarsu da suffar su take dama.

    Wannan na daga cikin larurorin da masana a fannin lafiya suka tasa gaba domin zurfafa bincike a kan dalilin da ke jawo hakan, wannan tasa har yanzu ba wani sanannen abu da za a iya dangantawa da shi ke jawo hakan, haka zalika rashin sanin abinda ke jawo ta yasa ba a san maganin matsalar ba, ko a asibiti ba mu da maganin larurar.

    Sai dai sabbin bincike da suka fara fitowa suna alaƙanta cutar da matsalar allergies ne da ke faruwa sakamakon garkuwar jikin mutum da ya dace a ce yana ba shi kariya daga cuttuka ita ce ke kuskuren fahimtar inzali a matsayin matsala inda take kai farmaki ga ƙwayoyin sassan halittar maniyyi na jikin mutum bayan sun aikinsu, inda mutum ke ƙarewa da wannan alamomin wato dai Autoimmune Disorder, sai dai har yau binciken bai kammala ba, kuma duk abinda aka ce autoimmune ne to gaskiya galibi ba shi da magani, sai dai a ba wa mutum abinda zai rage masa kaifin matsalar, wanda kuma zuwa yanzu galibi sai dai ƙarfafa gwuiwa, da kuma bin alamun matsalar ɗaya bayan ɗaya bayan sun afku.

    Domin karanta bayani a kan Idan Ka ji Tamkar Wani Abu Ya Tsayamun A Maƙoshi [Lump Sensation In Throat ] Danna nan

    Wato in mutum na jin zazzaɓi a ba shi maganin zazzaɓi, ciwon kai a ba shi maganin ciwon kai, kasala a ba shi maganin sanya kuzari, zafin idanu a ba shi maganin hakan, wato dai symptomatic treatment.

    Sai Kuma in abin ya yi tsamari akan bai wa mutum maganin da suke aiki a ƙwaƙwalwa wajen sarrafa yanayin mutum, suke gusar masa da tunanin wannan damuwar inda hakan kan taimaka wasu su riƙa samun jima’i da iyalinsu, wasu kuma akan ba su shawarar tsara irin lokacin jima’in yadda alamomin za su ke zuwa musu da sauƙi.

    Amma dai matsalar ba ta da magani zuwa yanzu, amma in an je ga babban likita mutum na iya amfanuwa daga wani tsarin.

    Domin karanta Illar Wayar Salula Guda Goma (10) Ga Lafiyar Jiki Danna nan

  • Illar Wayar Salula Guda Goma (10) Ga Lafiyar Jiki

    Illar Wayar Salula Guda Goma (10) Ga Lafiyar Jiki

    Wayar salula dai  wata aba ce da ake kiran ta da suna handset ko wayar hannu,ta kasance fasahar da aka samu a karni na 20,wayar salula ta zamanto wata fasaha ce wadda ta mamaye ko ina a cikin duniya,birane da  kuma kauyuka.

    Masana kiwon lafiya sunyi bincike sosai su kace duk da amfanin da wayar salula ke da shi ga al’umma,har ila yau tana kuma dauke da wani abu wanda mai cutarwa ne ga rayuwarsu,da take iya yiwa lafiyar bil’adam.

    Domin karanta Alamomin Cancer Danna nan

    Ga Kadan Daga Cikin Illolin Wayar Salula Ha Jikin Dan Adam:

    1. Cancer: Masana kiwon lafiya sun bayyana cewar duk lokacin da mutun ke magana kimanin hyper-microwabes 9000khz na garzayawa ƙwaƙwalwar shi, wanda kuma shine ya kan haddasa illolin masu yawa da suka hada da kara yanayin da ita ƙwaƙwalwar da 1°C wanda kan iya haifar da cutar kansar ƙwaƙwalwa.
    2. Sleep Disorders: Wannan sanin kowa dadewa amfani da ita wayar salula da mukeyi ta hanyar chating ko kira yakan sa mu dade bamuyi bacci ba cikin dare yawaitar yin haka har ta sabawa ƙwaƙwalwar mu abin yazama jikin mu. wani bincike ya nuna awa 2 kafin baccin na kallon fiskar waya yana shafar bacci mai lafiya sannan yahana hutu mai dadi sakamon hasken wayar da kagama daukar lokaci kana kallo.
    3. Increased Accident-risk: Yana ƙara yawaitar hatsari,binciken hukumar lafiya ta duniya (WHO) ta nuna cewa daga zuwan waya zuwa yanzu hatsari ya karu fiye da kashi 3 zuwa 4 kafin wayar salula tazo,yayin da mutum yake danne dannen wayar salula tana dauke masa hankali akan hanya,har yakai ga accident.
    4. Obesity: Bincike ya nuna cewa Yana kawo matsanancin ƙiba mara amfani saboda karancin motsa jiki sakamakon yawan ƙwanciya ko zama ana  amfani da ita wayar kamar chatin.
    5. Hearing Impairment: kira a wayar salula samada awa daya (60 minutes) a kunne yana rage lafiyar ji,yin waya yayinda take yin chaji yana kashe kunne gabadaya in an dauki tsawon lokaci anayi.
    6. Eye Problems: Yana kawo matsalar ido, bincike ya nuna yawan dadewa ana amfani da ita wayar salula yana iya haddasa cutar ciwon ido,saboda haske da “screen” na wayar ke samarwa,ba wai ga ido kawai hasken na screen ya tsaya ba, yakan kai ga jijiyoyin ido daganan kuma sai ya rasa zuwa  cikin ƙawƙwa.
    7. Infertility: Rashin Haihuwa,bincike ya nuna sinadarin radiation frequency dake fita daga wayar hannu ko komfuta musamman yawan saka wayar aljihun wando ko dora komfuta a kan cinyoyin kafa biyu yana kashe ko rage ƙarfin sinadaran haihuwa (sperm).
    8. Infection: Wani bincike ya nuna wayar salula na dauke da Kwayoyin baktriya fiye da ban daki (toilet) sabida yawan gaisuwa da mutane sannan ka tana shi da hannun ka kafin ka wanke,wassu ma suna tabawa sannan kazo kaci abinci da hannun hakan nasa ƙwayoyin cuta su samu hanyar shiga jiki.
    9. Skin Allergies: Wassu daga cikin wayar salula musamman bakckberry suna dauke da sinadaran nickel,chromium and cobalt wanda yakan kawo kaikayi da kurajen fata ga wassu mutanen.
    10. Stress : Yawan damuwa,bincike ya nuna daukan lokoci ana amfani da wayar salula tana kawo chanza taswizar ƙwaƙwalwa wanda hakan zai iya kawo stress.

    Domin karanta Dalilin Shanyewar ƙafa Bayan Allura A Ɗuwawo Da Yadda Za A Magance Danna nan

  • Ka San Dalilin Shanyewar ƙafa Bayan Allura A Ɗuwawo  Da Yadda Za A Magance

    Ka San Dalilin Shanyewar ƙafa Bayan Allura A Ɗuwawo Da Yadda Za A Magance

    “Injection Nerve Palsy” matsala ce da ke faruwa sakamakon raunata jijiyar laka ta ‘sciatic nerve’ da ke kai saƙonni zuwa wasu gungun tsokokin ƙafa.

    Wannan matsala na faruwa ne idan aka kuskure aka tsira allura a kan jijiyar yayin yin allura a ɗuwawu,ko idan ruwan allurar ya lalace,ko kuma idan allurar ko ruwan allurar ya kawo kumburi a kewayen jijiyar wanda hakan ka iya danne ko shaƙe jijiyar har aikinta ya kassare.

    Waɗanda Suke Da Haɗarin Gamuwa Da Wannan Matsala Sun Haɗa Da:
    • Wanda bai ba da haɗin kai yadda ya kamata ba yayin yin allurar,musamman ƙananan yara.
    • Mai rama sosai.
    • Faɗawa hannun wanda bai ƙware ba.
    • Da kuma wanda tsautsayi ya faɗawa.

    Alamomin wannan matsala na faruwa ne a dukkan rassan jijiyar a ƙafar nan take ko bayan wani ɗan lokaci.

    Alamomin Sun Haɗa Da:
    • Matsanancin ciwo
    • Sagewa
    • Rauni ko rashin ƙarfin ƙafar
    • Rashin ji a fata idan aka taɓ,
    • Wahalar tafiya: ɗingishi,jan ƙafa,da sauransu.

    Domin karanta Dalilan Da Suke Sanya Mace Rashin Daukar Ciki Danna nan

    Da zarar an lura da waɗannan matsaloli da aka ambata a sama,a gaggauta sanar da jami’in lafiyar da ya yi allurar domin ɗaukar matakan gaggawa,wannan matsala ana warkewa kamar ba a yi ba, sai dai jinkirin zuwa asibiti na iya kawo naƙasu ga ƙafar.

    Saboda haka,akwai buƙatar ganin likitocin fisiyo (Physiotherapists) da ke kula da matsalolin jijiya,ƙashi,da tsoka domin  sune ke da alhakin farfaɗo da aikin ƙafar.

    Domin karanta bayani akan Bayani Akan Gyambon Baki {Canker Sore} Danna nan 

  • Bayani Akan Gyambon Baki {Canker Sore}

    Bayani Akan Gyambon Baki {Canker Sore}

    Canker sore: ita ce gyambon baki, ƙurji ne yake fitowa a baki, mafi yawa yana somawa ne da ɗan ƙaramin kurji mai zafin gaske,wanda yakan iya fitowa a kowanne ɓangare na baki.

    Alamomin Canker Sore Sun Haɗa Da:
    • Farin ƙurji a baki
    • Ciwo mai tsanani
    • Wani lokocin yana zama ja
    • Yana zuwa da zazzabi
    Mutum Zai Iya Ɗaukan Canker Sore Lokocin Mu’amala Ko Kiss?

    Mafi yawan canker sore ba ta yaɗuwa ta hanyar mu’amala ko kiss sai dai kaɗan daga cikin su, kuma haka nan yana warkewa da kansa ko ba a sha magani ba cikin kwana uku zuwa huɗu.

    Domin karanta Dalilan Da Suke Sanya Mace Rashin Ɗaukar Ciki Danna nan

    Me Yake Kawo Matsalar Canker Sore?
    • Ƙarancin sinadaran Vitamin B12, zinc da folate a jiki yakan iya kawo matsalar canker score.
    • Jin rauni a baki lokocin goge baki yakan iya kawo wannan matsalar.
    • Allergy: Idan garkuwar jiki ta ƙyamaci wata ƙwayar bakteria ko abinci yakan iya kawo wannan matsalar.
    • Mata suna fuskantar wannan matsalar lokocin al’ada ta dalilin rikicewar sinadaran hormones.
    • Yawan damuwa (stress) yakan iya kawo wannan matsalar.
    • Ƙwayar cutar bakteria wanda aka fi sani da H-pyloria yana kawo wannan matsalar.
    Haka Kuma Wasu Cututtaka Kamar:
    • Chrons disease
    • Irritable bowel syndrome
    • Ulcerative colitis
    • HIV da sauaran su sukan iya kawo wannan matsalar.
    Yadda Za a Magance Wannan Matsalar A Lokacin Da Ya Fito:
    • A sa gishiri/manda chokali guda cikin ruwa kofi ɗaya mai zafi a kurkure baki da shi safe da yamma.
    • Ko kuma a sa bakin soda chokali guda cikin ruwa kofi ɗaya mai zafi a kurkure baki da shi a ƙalla sau uku a rana.
    • Bayan haka a samu zuma mai kyau a shafa a  wajen a kalla sau huɗu a rana (zuma na ɗauke da sinadaran kashe ƙwayar cutar bakteria da kuma sinadaran rage kuburi da raɗaɗi).
    • Idan ba a samu zuma mai kyau ba za a iya amfani da man kwakwa shi ma sau uku zuwa huɗu za a shafa a wajen.
    • Za a iya haɗawa da ƙwayar vitamin B complex a ƙalla sau ɗaya zuwa biyu a rana.

    Daganan idan babu alamar sauƙi cikin kwanaki biyu zuwa 3 a garzaya zuwa asibiti a tsananta bincike a gano me ya kawo matsalar.

    Kada a yi amfani da lemon tsami ana gogawa wajen domin yana tsananta ciwon maimakon warkar wa.

    Domin karanta bayani akan Ciwon Kai Na Gado Wato [Migraine] Danna nan 

  • Ciwan Kai Na Gado Wato [Migraine]

    Ciwan Kai Na Gado Wato [Migraine]

    Wannan na daga cikin cutukan gado da suka fi addabar mata,saidai wasu lokutan yakan addabi wasu daga cikin maza kalilan,amma dai mata ne suka fi zuwa mana dashi asibiti,ciwon kai ne mai tsanani mai zuwa kusan wata-wata kamar al’adar wasu matan,yafi kama ɓari daya na kan mutum,kuma mace zata rika jin alamu kafin yazo wadanda ke nuni da cewa ciwon ya kusa zuwa.

    Waɗannan Alamumin Sun Hada Da
    • Rashin son haske 
    • Rashin son jin ƙarar komi
    • Ganin walkiya-walkiya ko dishi-dishi.
    • Riƙa jin ƙauri-ƙauri a hanci
    • Yawan hamma ko miƙa. 

    Sai sauran alamun ciwon sun haɗa da:

    • Yawan tashin zuciya, ko amai.

    Awasu lokutan kuma ba alamun sai dai kurum aji ciwon kan yazo lokaci guda 

    Wani Abu Da Irin Wannan Ciwan Kan Shine:

    Matsalar bata cika tafiya da magungunan kashe zogi na panadol ko ibuprofen ba,dole sai anba mutum magunguna masu karfi matsalar take lafawa musamman rukunin magunguna wadanda ke aiki a ƙwaƙwalwa. 

    Domin karanta Dalilan Da Suke Sanya Mace Rashin Daukar Ciki Danna nan

    Don haka idan mutum na fama da irin wannan matsanancin ciwon kan dole sai yaje wurin kwararen likita musamman ɓangaren ƙwaƙwalwa (neurologist) ya rubuta masa magani mai karfi da kyau wanda ya dace da yanayin mutum,domin ciwon a wasu yakan faru akai akai ba sau 1 a wata ba. 

    Meke Haddasa Ciwan

    Shi ciwon har yanzu ba’a tantance me yake kawo shi ba,amma andai san yana bin zuri’a wato uwa takan sawa ƴarta Ko ƴaƴan su ɗauka daga uba,ko kakanninsu na ɓangaren uwa da uba. 

    Sauran abubuwan da akan danganta da matsalar sune:

    Shan kwayoyin rage haihuwa wato contraceptive pills da samun juna biyu da tsayawar al’ada a mata idan sun manyanta ko tsayawarta kafin lokacin da ya dace ta tsaya. 

    Meke Yawan Tayar Da Ciwan

    Triggers ma’ana: Wasu nau’in abubuwa dake yawan sashi tashi.  

    • Daga ciki kwai ire-iren  abinci dakan tayar da ciwon wadanda su masu matsalar ya kamata su lura su guje musu saboda suna stimulating din ƙwaƙwalwa kamar masu halayyar cin tafarnuwa kullum,shan ruwan kanumfari kullum,shan coffee kullum
    • Sai kuma rashin samun isasshen hutu ko bacci,da yawan kallon screen walau na waya ko a Tv. 
    • Da yawan toshe kunnuwa da eyafis ko headphones na tsawon lokaci har ya zamo halayyar mutum. 
    • Yawan shiga halin matsi,damuwa,da kuma gabatowar haila
    • Yawan caccanza lokacin kwanciya bacci.
    • Zama da yunwa,aqi cin abinci musamman breakfast sai wajen 10 ko 11 na safe. 
    • Ko magungunan shaƙawa a hanci,ko amfani da irinsu cocaine. Duk an tabbatar suna sa saurin tashin ciwon.

    Illar Yin Watsi DashiI

    Likitoci na gargadi akan ya kamata mai ciwon ya rika ziyartar asibiti kada yake shan magungunan rage zogi a gida kurum ko kuwa yake barin sa har yaci ya saki,domin migraine na iya haddasa abunda ake kira migrainous infarction

    Wato Migraine kan iya haddasa strokes wanda hakan kan jawo shanyewar barin jiki koda mutum baida hawan jini saboda fashewar magunar jinin ƙwaƙwalwa da ciwon yasa hakan ya zai haddasa mutuwar kwayoyin halittun ƙwaƙwalwa na gurin da abun ya faru.

    Domin karanta da kiyaye Halayen Dake Haddasa Lalacewar Ƙoda [Kinney Dx] Danna nan 

    Saboda sanda yake faruwa talewa jijiyoyin jini keyi tare da tsukewa cikin ƙarfi fiye da yadda ya dace,kamar yadda kake hura balloons abunda ake kira (Vaso-dilatation) kaga ba ƙwari in pressure tai yawa hujewa zafin jini sai jijiyar tayi asami matsala domin shi stroke ne hemorrhagic mesa jini ya fantsama wanda galibi yafi kisa nan take saɓanin ischemic. 

    Matakin  Ɗauka

    Kafin akai ga likita a iya shan paracetamol don asami relief amma kar azauna,saboda inka zauna kaita shan paracetamol to fa shima zai lalata maka hanta,cikin kwana 3 rabin hantarka na iya mutuwa,sannan a iya a sami ruwan dumi adaddana sashin kan wato ai tausa a sami guri mara hayaniya a ƙwanta a kuma kashe hasken dakin musamman in dare ne,mutum ya saki jiki ya samu yai relax,sai kuma a garzaya ga likita in gari ya waye. Allah ya sauwake.

    Domin karanta Amfanin Shan Ruwa Da Safiya Kafin Aci Komai Danna nan